Türk Toraks Derneği, ülke genelindeki hava kalitesi tablosunu açıkladı. Derneğe bağlı Çevre Sorunları ve Akciğer Sağlığı Çalışma Grubu, ölçüm sonuçlarını 5 Haziran Dünya Çevre Günü dolayısıyla derledi. Rapor, solunabilir havadaki partikül madde PM10 yoğunluğu üzerinden hazırlandı. Verileri, grubun başkanı Doç. Dr. Nilüfer Aykaç paylaştı.
EN KİRLİ VE EN TEMİZ İL HANGİSİ?
Rapor, illeri partikül madde yoğunluğuna göre sıraladı. Türkiye'nin havası en kirli ili, 118,17 değeriyle Iğdır oldu. En temiz il ise 22,46 ile Kırklareli olarak kayda geçti. Ölçüm yapılan tüm illerde Dünya Sağlık Örgütü'nün referans değerlerinin aşıldığı belirtildi.
HAVASI EN KİRLİ 10 İL
Partikül madde kirliliğinin en yoğun hissedildiği iller belli oldu. PM10 düzeyi en yüksek 10 il şöyle:
Iğdır: 118,17
Malatya: 111,73
Osmaniye: 111,23
Kahramanmaraş: 97,4
Hatay: 89,35
Ağrı: 69,09
Hakkari: 62,26
Mersin: 58,29
Şırnak: 57,96
Bursa: 57,08
HAVASI EN TEMİZ 10 İL
Havası en az kirlenen iller de listede yer aldı. PM10 düzeyi en düşük 10 il şöyle:
Kırklareli: 22,46
Artvin: 24,02
Bayburt: 24,85
Sinop: 25,14
Bingöl: 25,41
Rize: 26,74
Karabük: 27,95
Kırşehir: 28,4
Isparta: 29,43
Bartın: 30,00
BÜYÜKŞEHİRLERDE EN KİRLİ HAVA İZMİR'DE
Rapor, nüfusu en yüksek üç ilin verilerini ayrıca karşılaştırdı. Metreküp başına düşen ortalama PM10 düzeyleri şöyle:
İstanbul: 36,88
Ankara: 39,35
İzmir: 41,81
Söz konusu ölçümlerle İzmir, üç büyükşehir içinde en kirli havaya sahip kent oldu. Raporda kirliliğin nedenleri arasında büyük kentlerdeki sanayi, ısınma ve yoğun trafik gösterildi. Bazı bölgelerde deprem sonrası yürütülen enkaz çalışmalarının da etkili olduğu ifade edildi.
ESKİŞEHİR'İN HAVASI TEMİZ Mİ?
Eskişehir, raporun öne çıkardığı iki listede de bulunmuyor. Eskişehir, ne en kirli 10 il arasında ne de en temiz 10 il arasında yer aldı. Raporun genel sonucuna göre, ölçüm yapılan tüm illerde olduğu gibi Eskişehir'de de Dünya Sağlık Örgütü referans değerlerinin aşıldığı kaydedildi.
Ancak Türkiye Cumhuriyeti Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın verilerine göre, Eskişehir'in havası 42 HKİ seviyesinde buluyor. Eskişehir'e 47 kilometre uzaklıkta bulunan Bozüyük'te ise hava 55 HKİ ile orta riskli seviyede.
UZMAN HANGİ UYARIYI YAPTI?
Doç. Dr. Nilüfer Aykaç, hava kirliliğinin halk sağlığına yansımalarına dikkat çekti. Aykaç, kirliliğin toplumdaki bazı grupları diğerlerine kıyasla daha savunmasız bıraktığını vurguladı. Uzman, epidemiyolojik verilere dayandırdığı değerlendirmesinde şunları kaydetti:
"Bilimsel çıktılar, çevresel kirliliğin ve solunumsal risklerin en ağır klinik sonuçlarının çocuklar, yaşlılar, kronik akciğer ve kalp hastalığı olan bireyler ile sosyoekonomik açıdan dezavantajlı topluluklar üzerinde yoğunlaştığını göstermektedir. Bu doğrultuda çevre ve hava kalitesi politikaları, yalnızca ekolojik dengeyi koruma amacıyla değil, sağlıkta fırsat eşitliği ve sosyal devlet anlayışının bir gereği olarak makro düzeyde ele alınmalıdır."
