Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Dünya Çiftçiler Günü’ndeki etkinlikte Türkiye tarımının yarınları hakkında konuştu. Erdoğan, Beştepe Millet Kongre ve Kültür Merkezi'nde yaptığı konuşmada çiftçiler için yeni bir kredi paketi ve destek programları açıkladı. Cumhurbaşkanı Türkiye Yüzyılı Planı içinde tarım ve gıda güvenliğine önem verdiklerini söyledi. Cumhurbaşkanı ayrıca tarım sektörünün finansman ihtiyacının büyük ölçüde karşılanacağını duyurdu.
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ve Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, 2026 Tarımsal Destekleme Programı için birlikte çalışıyor. Bu programın temelinde ortak çalışma var. Açıklamaya Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Türkiye Süt, Et, Gıda Sanayicileri ve Üreticileri Birliği (SETBİR), Tarım Kredi Kooperatifleri yöneticileri ile TOBB Tarım Sektör Meclisi temsilcileri de katıldı.
ÇİFTÇİLERE KREDİ DESTEĞİ YOLDA
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıkladığı yeni kredi paketinin detayları çiftçi için son derece avantajlı koşullar sunuyor. Erdoğan konuşmasında, “İşletmelere 24 ay geri ödemesiz, 7 yıla kadar vadeli ve proje büyüklüğüne göre 10 milyon dolara kadar finansman vereceğiz” dedi. Bu finansman, küçük aile işleri ile büyük tarım sanayi yatırımları için farklı tutarlarda verilecek.
Paket, Kırsal Kalkınma Destekleri ile Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatifleri üzerinden çiftçiye verilecek. Avrupa Birliği'nin IPARD III (Katılım Öncesi Yardım Aracı – Kırsal Kalkınma) programı ve Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) desteğiyle uygulamada finansman kaynağı çeşitlendirilecek. Türkiye Cumhuriyeti'nin AB Bakanlığı koordinasyonunda yürüttüğü uyum süreçleri çerçevesinde tarımsal yatırımlara yönelik Eximbank destekleri de süreçte değerlendirilecek.
100 bin liradan 30 milyon liraya kadar olan projelere yüzde 70 hibe veriliyor
Bu sene destek alacak proje limit tutarlarına ilişkin de bilgi veren Cumhurbaşkanı Erdoğan, "100 bin liradan 30 milyon liraya kadar olan projelerde tutarın yüzde 50 ile 70'ini hibe edeceğiz" şeklinde konuştu. Bu hibe, Türkiye'de tarım altyapısı alanında verilen en büyük doğrudan desteklerden biri.
100 bin Türk Lirası ile 30 milyon Türk Lirası arasında değişen projelere yüzde 50 ila yüzde 70 arasında hibe verilecek. Çiftçiler bu destekle ellerindeki parayı yatırıma ayıracak. Hibe oranları, proje türüne, çiftçinin yaşadığı yere ve çiftçinin genç ya da kadın olmasına göre farklı olacak. Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve 6 Şubat Kahramanmaraş depremi'nden etkilenen iller (Hatay, Kahramanmaraş, Adıyaman, Malatya, Gaziantep, Şanlıurfa) öncelikli destek alanları arasında yer alacak.
Gübre stoğunda sorun yok
Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasında Türkiye’de tarım üretimi için altyapıda bir sorun olmadığını söyledi. Erdoğan, "Tarımda, gübre ve gübre hammadde tedariklerini zaten yapmıştık, gübre stoklarımız yeterli seviyededir" dedi. Rusya ile Ukrayna arasındaki savaş ve dünya ham madde piyasasında yaşanan belirsizlik, gübre fiyatlarını oynak yaptı. Bu da dünya tarımına zarar verdi.
Türkiye Gübre Sanayicileri Derneği (TGSD) verilerine göre GÜBRETAŞ, IGSAŞ, BAGFAŞ ve TOROS Tarım gibi büyük üreticilerin yanı sıra Tarım Kredi Kooperatifleri Gübre Tesisleri de stokları doldurdu. Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü'nün bor ve fosfat üretimi de gübre sanayisinin hammadde tedarikinde kritik rol oynuyor. Tarım ve Orman Bakanlığı, çiftçilerin 2026 ekim sezonunda gübre bulmakta zorlanmayacağını açıkladı.
Erdoğan, gıda milliyetçiliği hakkında uyardı. Erdoğan, bunun için daha önce önlem aldıklarını açıkladı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, son zamanlarda birçok ülkede gıda milliyetçiliğinin arttığını söyledi. Türkiye'nin bu konuda daha önce harekete geçtiğini ve gereken önlemleri aldığını ifade etti. Gıda milliyetçiliği, ülkeler kendi ürettiği gıdayı korumak ve daha az gıda satmak için önlem alıyor demek. Hindistan’ın pirinç satışı için koyduğu sınırlar, Rusya ve Ukrayna’da buğday alışverişindeki dalgalanmalar bu değişimin açık örnekleri arasında.
Türkiye Cumhuriyeti'nin gıda güvenliği stratejisi çerçevesinde Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), Et ve Süt Kurumu (ESK) ve Tarımsal Üretim Genel Müdürlüğü (TÜGEM) stok ve üretim politikalarını sıkı şekilde yürütüyor. Cumhurbaşkanı'nın açıklamalarına göre Türkiye buğday, arpa, mısır ve ayçiçeği gibi temel tarım ürünlerinde stratejik stok uygulamasını güçlendirdi. Avrupa Birliği Ortak Tarım Politikası (CAP) ile uyumlu çalışmalar da paralel yürütülüyor.
Çiftçi kredisinden kimler yararlanabilir?
Yeni kredi paketine başvurmak isteyen çiftçiler önce Çiftçi Kayıt Sistemi'ne kayıt yaptırmalı. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak gerekiyor. Bir de uygun bir proje sunmak şart. Tarım ve Orman Bakanlığı İl Müdürlükleri, TKDK İl Koordinatörlükleri ve Ziraat Bankası şubeleri başvuruların alınacağı ana noktalar olarak öne çıkıyor. Başvurular e-Devlet üzerinden de yapılabilir.
Kapsamdaki proje alanları arasında sera tarımı, modern hayvancılık (büyükbaş ve küçükbaş), süt sığırcılığı, kanatlı yetiştiriciliği, arıcılık, su ürünleri ve balıkçılık, organik tarım, iyi tarım uygulamaları, tarımsal sulama, yenilenebilir enerji entegrasyonlu tarım, jeotermal seracılık, soğuk hava deposu ve paketleme tesisleri yer alıyor. Eskişehir Beylikova jeotermal sera projesi, Konya Ovası sulama yatırımları ve GAP bölgesi tarımsal modernizasyonu öncelikli destek alanları olarak değerlendirilecek.
Buğday üretimi 23 milyon ton olacak
Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre 2026 üretim yılında Türkiye buğday üretiminin yüzde 27-30 artarak 22 milyon 750 bin ila 23 milyon 250 bin tona ulaşması bekleniyor. Bu rakam uzun yıllar ortalaması olan 20 milyon tonun üzerinde. MGM'nin 66 yılın yağış rekoru açıklaması da rekorun arkasındaki temel faktörlerden biri olarak görülüyor.
Şanlıurfa, Konya Ovası, Çukurova, Trakya, İç Anadolu ve GAP bölgesi, 2026 üretiminin yoğunlaştığı alanlar olarak öne çıkıyor. Iğdır'da buğday üretimi yüzde 33 arttı. Diyarbakır, Mardin ve Şırnak çevresinde arpa, mısır, mercimek, nohut ve pamuk üretimi de arttı. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıkladığı kredi paketinin bu üretim ivmesini daha da güçlendireceği değerlendiriliyor.
Çiftçi destekleri için diğer programlar: Mazot ve gübre desteği
Yeni kredi paketinin yanı sıra Türkiye Cumhuriyeti'nin sürdürdüğü diğer çiftçi destekleri de 2026 Tarımsal Destekleme Programı kapsamında devam ediyor. Mazot desteği, gübre desteği, sertifikalı tohum desteği, organik tarım ve iyi tarım uygulamaları primi, Genç Çiftçi Projesi, Kadın Çiftçi projeleri, TARSİM (Tarım Sigortaları Havuzu) primi desteği bu destek başlıkları arasında yer alıyor.
