Eskişehir İl Sağlık Müdürü Doç. Dr. Yaşar Bildirici, 8 Mayıs Dünya Talasemi Günü dolayısıyla açıklama yaptı. Bildirici, talasemi ve orak hücre anemisi başta olmak üzere kalıtsal kan hastalıklarının hem Türkiye’de hem de dünyada önemli bir halk sağlığı sorunu olmaya devam ettiğini belirtti. Açıklamada, erken teşhis, tarama programları ve toplum bilinçlendirmesinin önemine dikkat çekildi.
Türkiye’de beta-talasemi taşıyıcılık oranının yaklaşık yüzde 2,1 olduğunu ifade eden Doç. Dr. Bildirici, bu oranın bölgelere göre değişiklik gösterebildiğini söyledi. Akraba evliliklerinin yaygın olması nedeniyle genetik geçişli talasemi vakalarının arttığını kaydeden Bildirici, her yıl çok sayıda hasta çocuğun dünyaya geldiğini belirtti.
“Taşıyıcılar Hastalığın Farkında Olmayabiliyor”
Talasemi taşıyıcılarının büyük bölümünün taşıyıcı olduklarını bilmediklerini vurgulayan Bildirici, “Genellikle taşıyıcılık durumu ancak özel kan testleri ile ya da hasta bir çocuk dünyaya geldiğinde anlaşılmaktadır.” dedi.
Bildirici, hastalığın önlenmesinde erken teşhis ve tarama çalışmalarının büyük önem taşıdığını ifade ederek toplumun bilinçlendirilmesinin gerekliliğine dikkat çekti.
Evlilik Öncesi Tarama Programı Uygulanıyor
Ülke genelinde sürdürülen “Evlilik Öncesi Hemoglobinopati Tarama Programı” kapsamında çiftlere aile hekimleri aracılığıyla danışmanlık hizmeti verildiğini belirten Bildirici, erkek eş adayından alınan kan örnekleriyle tarama testlerinin yapıldığını söyledi. Gerekli durumlarda kadın eş adayının da teste yönlendirildiğini kaydetti.
Bildirici, “Çiftlerden yalnızca birinin taşıyıcı olması evlenmelerine engel değildir. Ancak her iki eş adayının da taşıyıcı olması durumunda doğacak çocuklarda hastalık riski artmaktadır. Bu çiftler genetik danışmanlık merkezlerine yönlendirilmekte ve sağlıklı çocuk sahibi olmaları için gerekli bilgilendirmeler yapılmaktadır" ifadelerini kullandı.
Genetik Danışmanlık ve Sağlıklı Nesiller Vurgusu
Her iki eş adayının da taşıyıcı olduğu durumlarda genetik danışmanlığın kritik rol oynadığını ifade eden Bildirici, tüp bebek uygulamaları ve preimplantasyon genetik tanı yöntemleri sayesinde sağlıklı bebeklerin dünyaya gelebileceğini söyledi.
8 Mayıs’ın dünya genelinde “Dünya Talasemi Günü” olarak anıldığını hatırlatan Bildirici, hemoglobinopatilerin önemli bir halk sağlığı sorunu olarak gündemde tutulmasının ve toplum bilincinin artırılmasının hedeflendiğini belirtti.
Açıklamasının sonunda mevcut hemoglobinopati hastalarının yaşam sürelerinin uzatılması ve yaşam kalitelerinin artırılmasının önemine değinen Bildirici, “Talasemi önlenebilir bir hastalıktır. Yapılan taramalar, erken teşhis ve bilinçlendirme çalışmaları sayesinde sağlıklı nesiller yetiştirmek mümkündür.” dedi.
