Bankalararası Kart Merkezi (BKM), mayıs ayına ilişkin ödeme istatistiklerini yayımladı. Verilere göre kredi kartı, banka kartı ve ön ödemeli kartlarla yapılan toplam ödeme tutarı, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 32 artarak 2 trilyon 633,6 milyar liraya çıktı. Geçen yıl mayısta aynı tutar yaklaşık 2 trilyon lira düzeyindeydi. Böylece kartlı harcamalar bir yılda 600 milyar lirayı aşan bir büyüme gösterdi.
Artışın büyük bölümü kredi kartlarından geldi. Toplam ödemenin 2 trilyon 212,9 milyar lirası kredi kartlarıyla yapıldı ve bu kalem bir yılda yüzde 30 büyüdü. Banka kartlarıyla yapılan ödemeler 412,8 milyar liraya ulaşarak yüzde 50 arttı. Ön ödemeli kartlarda ise tablo terse döndü. Söz konusu kartlarla yapılan ödemeler yüzde 59 gerileyerek 7,9 milyar lirada kaldı.
GEÇEN YILLA KIYASLANDIĞINDA TABLO NASIL?
Mayıs verisi, bir yıl önceki seviyelerle karşılaştırıldığında harcamadaki ivmeyi net biçimde ortaya koyuyor. BKM'nin açıkladığı yıllık değişim oranlarından hesaplandığında geçen yıl mayısta gerçekleşen tutarlar şöyle sıralanıyor:
- Toplam kartlı ödeme: yaklaşık 2 trilyon lira (bu yıl 2 trilyon 633,6 milyar lira)
- Kredi kartı ödemeleri: yaklaşık 1 trilyon 702 milyar lira (bu yıl 2 trilyon 212,9 milyar lira)
- Banka kartı ödemeleri: yaklaşık 275 milyar lira (bu yıl 412,8 milyar lira)
- İnternetten kartlı ödeme: yaklaşık 622 milyar lira (bu yıl 740,4 milyar lira)
- Temassız ödeme tutarı: yaklaşık 641 milyar lira (bu yıl 961,8 milyar lira)
Söz konusu artışın bir bölümünün fiyat artışlarından kaynaklandığını da belirtmek gerekiyor. Yüzde 32'lik büyüme nominal bir rakam ve enflasyon dikkate alındığında harcamadaki gerçek artış daha sınırlı kalıyor. Yine de banka kartı ve temassız ödemelerdeki yüzde 50'lik yükseliş, yalnızca fiyat etkisiyle açıklanamayacak bir alışkanlık değişimine işaret ediyor.
ÖDEME ADEDİ 1,9 MİLYARA ULAŞTI
Harcama tutarının yanında işlem sayısı da arttı. Kartlarla yapılan ödeme adedi bir yılda yüzde 7 artarak 1,9 milyara yükseldi. Söz konusu işlemlerin 1 milyar 114,3 milyonu kredi kartlarıyla, 775,5 milyonu banka kartlarıyla, 34,5 milyonu ön ödemeli kartlarla gerçekleşti.
İşlem adedindeki büyüme kredi kartlarında yüzde 9, banka kartlarında yüzde 12 oldu. Ön ödemeli kartlarda ise ödeme adedi yüzde 55 düştü. Tutar ve adet birlikte değerlendirildiğinde, kredi kartının harcamadaki ağırlığını koruduğu, banka kartının ise hızla pay kazandığı görülüyor.
TÜRKİYE'DEKİ KART SAYISI 464,7 MİLYONU BULDU
Mayıs itibarıyla Türkiye'de toplam kart sayısı yüzde 3 artarak 464,7 milyona ulaştı. Bir yıl önce aynı rakam yaklaşık 451 milyon düzeyindeydi. Dağılıma bakıldığında kredi kartı sayısı 149 milyon, banka kartı sayısı 216,6 milyon, ön ödemeli kart sayısı ise 99,1 milyon oldu.
Kart türlerine göre değişim de farklılaştı. Kredi kartı sayısı bir yılda yüzde 11 artarken, banka kartlarında artış yüzde 2'de kaldı. Ön ödemeli kart sayısı ise yüzde 3 geriledi. Kredi kartı sayısındaki görece yüksek artış, harcama tarafındaki büyümeyle de örtüşüyor.
İNTERNETTEN ÖDEMELER 740 MİLYAR LİRAYI GEÇTİ
Dijital alışveriş tarafında da yükseliş sürdü. İnternetten yapılan kartlı ödeme tutarı bir yılda yüzde 19 artarak 740,4 milyar liraya ulaştı. Geçen yıl mayısta aynı tutar yaklaşık 622 milyar liraydı. İnternet ödemelerinin toplam harcama içindeki payı yüzde 28 olarak gerçekleşti.
İnternetten yapılan ödeme adedi ise yüzde 2 artışla 254,6 milyona çıktı. Söz konusu işlemlerin toplam ödeme adedi içindeki payı yüzde 14 oldu. Tutar payının adet payından yüksek olması, internetten yapılan alışverişlerde işlem başına harcamanın mağaza içine göre daha yüksek olduğunu gösteriyor.
HER 5 ÖDEMEDEN 4'Ü TEMASSIZ
Mayıs verisinin en dikkat çeken başlığı temassız ödemelerde yaşandı. Kartlarla yapılan temassız ödeme sayısı yüzde 8 artarak 1 milyar 298,1 milyona ulaştı. Temassız ödeme tutarı ise yüzde 50 yükselerek 961,8 milyar lira oldu. Geçen yıl mayısta aynı tutar yaklaşık 641 milyar lira seviyesindeydi.
BKM'nin verisine göre mağaza içinde yapılan her 5 kartlı ödemeden 4'ü temassız gerçekleşti. Söz konusu oran, fiziksel mağazalarda da nakitsiz ve temassız ödemenin standart hale geldiğini ortaya koyuyor.
Geçen yılla karşılaştırıldığında artış ne kadar? Geçen yıl mayısta toplam kartlı ödeme yaklaşık 2 trilyon liraydı. Tutar bir yılda 600 milyar liranın üzerinde büyüdü.
Temassız ödeme ne durumda? Temassız ödeme tutarı yüzde 50 artarak 961,8 milyar liraya çıktı ve mağaza içi her 5 ödemeden 4'ü temassız yapıldı.
