Türkiye Ziraat Odaları Birliği, mayıs ayına ait üretici ve market fiyatlarını değerlendirdi. TZOB Genel Başkanı Şemsi Bayraktar'ın açıklamasına göre en büyük fiyat farkı, yüzde 388,5 ile elmada oluştu. Elmanın ardından havuç yüzde 278,6, kabak yüzde 215,3, fındık yüzde 206,5 ve marul yüzde 195,7 ile sıralandı. Söz konusu ürünlerde market fiyatı, üretici fiyatının kat kat üzerine çıktı.
ELMA TARLADAN MARKETE NASIL FİYATLANDI?
Fiyat farkı, ürünlerin kaç katına satıldığıyla da ortaya kondu. Elma 4,9 kat, havuç 3,8 kat, kabak 3,2 kat, fındık 3,1 kat ve marul 3 kat fazlaya satıldı. Üreticide 18 lira 75 kuruş olan elma, markette 91 lira 59 kuruşa ulaştı. Havuç 15 liradan 56 lira 79 kuruşa, kabak 14 lira 75 kuruştan 46 lira 51 kuruşa, fındık 410 liradan 1.256 liraya, marul 18 liradan 53 lira 23 kuruşa yükseldi.
MARKETTE FİYATLAR NASIL DEĞİŞTİ?
Bayraktar, market fiyatlarındaki gelişmeleri ayrıntılı biçimde paylaştı. Genel Başkan, raflardaki değişimi şöyle anlattı:
"Mayısta markette 36 ürünün 22'sinde fiyat artışı, 13'ünde fiyat düşüşü görülürken 1 üründe ise değişim olmadı. Markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 44,7 ile kuru soğan oldu. Bu artışı yüzde 32,7 ile patates, yüzde 27,3 ile limon, yüzde 20,1 ile havuç ve yüzde 19,1 ile yumurta izledi. Markette fiyatı en fazla azalan ürün ise yüzde 54,3 ile sivri biber oldu. Sivri biberi yüzde 34,7 ile çilek, yüzde 33,5 ile marul, yüzde 32,7 ile domates ve yüzde 13,8 ile yeşil soğan takip etti."
EN ÇOK ARTAN VE DÜŞEN ÜRÜN HANGİSİ?
Bayraktar, hem üretici hem market tarafında öne çıkan ürünleri özetledi. Genel Başkan konuya ilişkin şunları söyledi:
"Hem markette hem de üreticide fiyatı en fazla artan ürün kuru soğan, fiyatı en fazla düşen ürün ise markette sivri biber, üreticide domates oldu."
ÜRETİCİDE 10 ÜRÜNDE FİYAT DEĞİŞMEDİ
Üretici tarafında da fiyatlar karışık bir seyir izledi. Mayısta üreticide 28 üründen 9'unda artış, 9'unda düşüş yaşandı, 10 üründe ise fiyat sabit kaldı. En yüksek artış yüzde 77,2 ile kuru soğanda görüldü, ardından patates yüzde 45,5, limon yüzde 43,8, havuç yüzde 36,4 ve maydanoz yüzde 24,8 ile sıralandı. En sert düşüş ise yüzde 54,7 ile domateste yaşanırken kabak, sivri biber, salatalık ve patlıcan da gerileyen ürünler arasında yer aldı.
FİYAT DEĞİŞİMLERİNİN NEDENİ NE?
Bayraktar, fiyat hareketlerinin arkasındaki nedenleri de açıkladı. Genel Başkan, gerekçeleri şu sözlerle sıraladı:
"İç Anadolu Bölgesi'nde depolarda kuru soğan ve patates kalmaması ve Çukurova ile İzmir'de hasadın yeni başlaması sebebiyle arz düşük seyretti, buna bağlı olarak fiyatlar arttı. Limon depoya girdiği için depo maliyetleri sebebiyle fiyatlar yükseldi. Havuçta ise tarla ürünü azaldığı için arz düştü, bu da fiyatları yükseltti. Havaların iyi gitmesi sebebiyle verim arttı, bu durum domates, kabak, sivri biber, salatalık ve patlıcanda üretici fiyatlarının düşmesine neden oldu."
GÜBRE VE YEMDE FİYATLAR ARTTI
Bayraktar, tarımsal girdi fiyatlarındaki değişime de değindi. Mayısta gübre, besi ve süt yemi, elektrik ile tarım ilaçlarında fiyatlar yükselirken mazotta aylık bazda düşüş görüldü. Gübre tarafında nisana göre yaşanan değişimler şöyle:
- 20.20.0 kompoze gübresi: yüzde 2,3 artış
- DAP gübresi: yüzde 0,9 artış
- Amonyum sülfat gübresi: yüzde 0,8 artış
- Amonyum nitrat gübresi: yüzde 1,6 düşüş
- ÜRE gübresi: yüzde 0,8 düşüş
MAYIS ENFLASYONU NE ZAMAN AÇIKLANACAK?
Gıda fiyatlarındaki hareket, mayıs enflasyon verisiyle birlikte daha net görülecek. TÜİK, mayıs ayı Tüketici Fiyat Endeksi sonuçlarını 5 Haziran 2026'da açıklayacak. Piyasa beklentilerine göre aylık enflasyonun yüzde 1,65 dolayında gerçekleşmesi öngörülüyor. Nisan ayında aylık enflasyon yüzde 4,18, yıllık enflasyon yüzde 32,37 olmuştu.
