1996 yılında yatılı yurtta kaldığı sırada 7’nci kattan asansör boşluğuna düşen Recep Çetin, omurilik ezilmesine bağlı olarak yürüme yetisini kaybetti. 13 yıldır Anadolu Üniversitesi’nde görev yapan Çetin, akülü sandalyesiyle daha hızlı ve rahat hareket edebilmek için kendi aracını tasarlamaya karar verdi.
Satın aldığı elektrik motoru ve lastiği, elle ivme kazandırılan tekerlekli sandalyesine monte eden Çetin, aparatın üretimini 15 günde tamamladı. Çalışmayı kendi evinin balkonunda sürdüren Çetin, bazı kaynak ve demir kesme işlemlerinde ise bir arkadaşından destek aldı.
“Yatılı yurtta kalıyordum. 1996 yılında, ortaokuldan sonra lise 1'e başladığım dönemde yatılı yurtta okurken oradaki asansörden düştüm. 7. kattan aşağı düştüm. Belimde, ayaklarımda ve omuriliğimde kırıklar olduğu için omurilik ezilmesine bağlı olarak yürüme engelliyim, felç kaldım. 13 yıldır da Anadolu Üniversitesinde çalışıyorum. Yürüme engelliyim ama daha çok kendi hayatımı kolaylaştırabilecek şeyler yapmak istedim. Diyelim ki sandalye kullanıyorum ama akülü sandalyem de var. Bir yerlere giderken uzun zaman kaybettiğim için 'Bu akülü sandalyeyi nasıl daha hızlı bir vaziyete getirebilirim' diye düşündüm. Bu şekilde kendimce bir araba tasarladım. Aküsünü, demirini tamamen kendim kesip biçerek her türlü tekerlekli sandalyeye monte edilebilen bir motor yaptım”
15 günde tamamladı
Ürettiği motor aparatının günlük yaşamını önemli ölçüde kolaylaştırdığını belirten Çetin, işe gidip gelirken ve üniversite içerisinde daha rahat hareket edebildiğini söyledi.
Aparatın sökülebilmesi sayesinde aracını normal otomobillerin bagajında da taşıyabildiğini anlatan Çetin, üretim sürecini şöyle aktardı:
“Bu motor da benim hayatımı daha fazla kolaylaştırdı. Çünkü bir yerden bir yere giderken daha çabuk gidebiliyorum. İşe geldiğimde motoru söküp iş yerinde tekerlekli sandalyemle daha rahat çalışabiliyorum. Sağ olsun Rektör hocamızın da desteği sayesinde iş yerine gelip giderken herhangi bir sıkıntım yok; iş yerinde rahatça kullanıyorum. Bu aracımla üniversitenin içerisinde zaten rahat ulaşım sağlayabiliyorum. Dışarıda da aynı şekilde trafiğe takılmadan rahatça kullanabileceğimi düşündüğüm bir motor ürettim kendimce. Ben bunu 15 gün içerisinde yaptım. Ağır olduğu için bir arkadaşımın yardımıyla; bazı şeyleri kaynak yapması ve demirleri kesmesi için ondan destek alarak, kendi evimin balkonunda keserek, biçerek ve kaynak yaparak iş çıkışı akşamları 2-3 saatlik çalışmayla 15 gün içinde tamamladım.”
200 bin TL’lik ürüne 15 bin TL harcadı
Yurt dışındaki benzer ürünlerden esinlendiğini belirten Çetin, Türkiye’de bu tür aparatların yüksek maliyetlerle satıldığını söyledi. Kendi yaptığı aracın maliyetinin ise yaklaşık 15 bin TL olduğunu ifade etti.
“Aslında bunu yaygınlaştırabilirsem bütün engellilere de bir örnek ve kolaylık sağlayacağını düşünüyorum. Normalde bir akülü arabam var ama onu kullanmama sebebim, bir yerden bir yere giderken yavaş olması; ben bir yerden bir yere daha çabuk gidip gelebileyim diye bunu yaptım. Normal akülü araba hem ağır oluyor hem de onu aracımın bagajına koyamıyorum. Ancak kasalı bir araba ya da minibüs tarzı bir araçla bir yerden bir yere taşıyabilirim o normal akülü arabayı. Ama bu aparat söküldüğü zaman normal bir aracın bagajına çok rahat sığabilen bir akülü araç hâline geldi. Bu yüzden bunu kullanmayı tercih ediyorum. Bunun örnekleri yurt dışında var fakat Türkiye'ye gelmesi ve satılması yüksek miktarları buluyor. 150-200 bin liralık bir masraf olduğu için bütün engellilerin bunu alabileceği bir bütçesi olmaz. Böyle bir şey yaptım; maliyeti taş çatlasın 15 bin lira civarına mal oldu bana ve benim hayatımı tamamen kolaylaştıran bir motor, kendimce bir buluş oldu”
Rektör Adıgüzel’den tebrik ve kask hediyesi
Anadolu Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Yusuf Adıgüzel de Recep Çetin ile bir araya gelerek kendi imkanlarıyla geliştirdiği aracı inceledi. Çetin’in çalışmasının başka engelli bireyler için de fikir oluşturabileceğini belirten Adıgüzel, azimli personelini tebrik etti.
“Personelimiz kendi sıkıntılarını giderebilmek için kendince böyle bir araç geliştirmiş; işlerini kolaylaştıracak bir adım atmış. Kendisini gerçekten tebrik ediyorum. Dolayısıyla bu yaptığı iş, kendisi gibi engelli olan arkadaşlarımızın kullanacağı araçlarda uygulanmak üzere aslında bir fikir de veriyor. Yani arkadaşımız bir Ar-Ge, bir iş fikri de ortaya koymuş. Kendisini tebrik ederim, hayırlı olsun. Ama daha dikkatli olması noktasında da uyarıda bulunmuş olalım: Motor takıyorsa kask da takması lazım, onu da söylemiş olalım. Hayırlı olsun. Evet, kask hediyemizi kendisine takdim edeceğiz.”
Adıgüzel, incelemeleri sırasında aracın güvenliği için ışıklandırma sistemi eklenmesini de tavsiye etti. Ziyaretin sonunda Çetin’e kask hediye edildi.
