Kültür ve Turizm Bakanlığı'na bağlı Eskişehir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, Beylikova ilçesindeki bir alanın tesciline ilişkin kararını açıkladı. Karar, 11 Haziran 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı. Kurulun 14 Mayıs 2026 tarihli ve 533 numaralı toplantısında alınan 15077 sayılı karara göre, Beylikova ilçesi Parsibey Mahallesi Arkaltı Mevkii'nde 134 ada 2 parselde yer alan alan arkeolojik sit statüsü kazandı.
Alan, "Arkaltı Mevkii Arkeolojik Alanı" adıyla III. Derece Arkeolojik Sit olarak tescillendi. Tescil fişi ve koordinatlı kadastral sit sınırı haritası da kurul tarafından uygun bulundu.
Tescil süreci Beylikova Kaymakamlığı'nın başvurusuyla başladı. Kaymakamlığın Milli Emlak Servis Şefliği, 20 Ocak 2026 tarihli yazısıyla konuyu gündeme taşıdı.
Bu yazı doğrultusunda bölgede arazi incelemesi yapıldı. İnceleme sonucunda Arkaltı Mevkii'nde arkeolojik alan tespit edildi. Kurul Müdürlüğü uzmanları 23 Şubat 2026 tarihinde yerinde inceleme raporu hazırladı.
Sürecin devamında ilgili kurumların görüşleri alındı ve sit sınırlarının aktarıldığı kadastral kroki hazırlandı. Uzmanların 8 Mayıs 2026 tarihli dosya inceleme raporunun ardından kurul kararını verdi.
III. Derece Arkeolojik Sit alanı ne demek?
Arkeolojik sit alanları korunma derecelerine göre üçe ayrılıyor. Her derece farklı koruma ve kullanım koşulları içeriyor. I. Derece sit alanlarında bilimsel kazı dışında hiçbir müdahaleye izin verilmiyor. II. Derece alanlarda koruma öncelikli olmakla birlikte sınırlı kullanım söz konusu olabiliyor. III. Derece Arkeolojik Sit alanlarında ise koruma kurulunun belirleyeceği koşullar çerçevesinde yapılaşmaya izin verilebiliyor. Ancak her türlü fiziki müdahale öncesinde kuruldan izin alınması zorunlu. Beylikova'daki alan bu kategoride tescillendi.
Bölgede neler yasaklandı?
Kurul kararıyla birlikte alanda kesin kurallar geçerli oldu. Tescil edilen bölgede izinsiz hiçbir işlem yapılamayacak. Karara göre söz konusu alanda 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ve ilgili mevzuat kapsamında gerekli izinler alınmadan herhangi bir fiziki ve inşai müdahalede bulunulamayacak. Bu kapsamda alanda kazı, inşaat, hafriyat gibi çalışmalar kurul izni olmadan gerçekleştirilemeyecek. Alana ilişkin geçiş dönemi koruma esasları ve kullanma şartları da hazırlanarak kurula iletilecek.
2863 sayılı Kanun neyi düzenliyor?
Tescil kararının yasal dayanağını 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu oluşturuyor. Kanun, Türkiye'deki kültür varlıklarının korunmasına ilişkin çerçeveyi çiziyor. Kanunun 6. maddesi korunması gerekli taşınmaz kültür varlıklarını tanımlıyor. Beylikova'daki alan da bu madde kapsamında korunması gerekli kültür varlıkları arasında değerlendirildi.
Kanun kapsamında tescillenen alanlarda izinsiz müdahale ağır yaptırımlara tabi. Sit alanlarına zarar verenlere yönelik adli ve idari işlemler uygulanıyor.
