YARGITAY 3. HUKUK DAİRESİ NE KARAR VERDİ?
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kiracı evden çıkarken boya ya da badana yapmak zorunda değil dedi. Mahkeme kararı, kira sözleşmesinde "boyanarak teslim" yazsa da geçerli olmaya devam ediyor. Bu yol, ev sahibi ile kiracı arasında olan karışıklığı bitirdi. Aynı zamanda depozitodan boya gerekçesiyle kesinti yapılması da kuraldan çıktı.
KARARIN PRATİK SONUÇLARI NELER?
Yargıtay kararının kiracılar için ortaya çıkardığı sonuçlar farklı başlıklarda ele alınıyor.
- Çıkış aşamasında boya badana yapma zorunluluğu ortadan kalktı
- Sözleşmede yazan boya şartı, tek başına yasal bir neden olmuyor.
- Ev sahibi kötü kullanım iddiasını ispatlamadan depozito kesintisi yapamıyor
- Olağan kullanım kaynaklı eskimeler kiracıya yansıtılamıyor
SÖZLEŞMEDE BOYA ŞARTI YER ALIRSA NE OLUR?
Kira sözleşmesinde "boyanarak teslim edilecektir" yazıyorsa, bu tek başına kiracıya boyama zorunluluğu getirmez. Yargıtay kararı, bu kuralın kullanılmasını kötüye şartladı. Yani sadece sözleşmede yer alan boya şartı yeterli sayılmıyor. Ev sahibinin kiracının kötü kullanımı kanıtlaması gerekiyor.
AVUKAT SELMAN NURİ KAYA NE AÇIKLADI?
Bursa Barosu avukatlarından Selman Nuri Kaya, Yargıtay kararının sonuçları hakkında detaylı bilgi verdi. Kaya'nın bu konudaki sözleri şu şekildeydi:
"Eğer duvarlara bilerek zarar vermediyseniz (çizme, hor kullanma yoksa) sadece yılların getirdiği olağan eskime solma veya tavan kirlenmesi yaşandıysa bu kiracının sorumluluğunda değildir. Bu tür tamirat ve boya masrafları tamamen ev sahibinin sorumluluğundadır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi de verdiği emsal kararında sözleşmede yer alsa dahi boya badananın zorunluluk teşkil edilmediği belirtilmiştir. Kiracı için nelere dikkat edileceğini Türk Borçlar Kanunu 334. madde açıklar. Madde ile çizildi. Bu kurala göre kiracı, normal kullanım sonucu oluşan aşınma ve bozulmalardan sorumlu olmaz. Mesela, duvar boyası zamanla solar, küçük çizikler oluşur ya da parkeler matlaşırsa, bunlar kiracının sorumluluğunda sayılmaz. Bu kapsamda, tahliye sırasında kiracının taşınmazı boyatma zorunluluğu bulunmamaktadır."
EV SAHİBİ DEPOZİTODAN KESİNTİ YAPABİLİR Mİ?
Ev sahibinin depozitodan kesinti yapma hakkı belirli koşullara bağlandı. Boya ve badana gerekçesiyle yapılacak kesintinin geçerli olabilmesi için kiracının kötü kullanımının ispatlanması gerekiyor. Günlük kullanımda oluşan aşınmalar arıza olarak kabul edilmiyor. Bu çerçevede depozitonun aynen iade edilmesi esas haline geldi.
HAKSIZ KESİNTİDE HANGİ YOLLARA BAŞVURULABİLİR?
Avukat Selman Nuri Kaya, depozitodan haksız para kesilirse kiracıların ne yapabileceğini anlattı. Söz konusu başvuru kanalları şu şekilde sıralandı:
- e-Devlet Kapısı üzerinden başvuru
- Doğrudan icra takibi yoluyla depozito iadesi talebi
- Bu yollar, kiracı haklarını korumak için atılacak temel hukuki adımlar arasında yer alıyor.
TÜRK BORÇLAR KANUNU 334. MADDE NEYİ DÜZENLİYOR?
Yargıtay kararının dayanağı 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 334. maddesidir. maddesi oldu. Bu madde, kiracıdan evde günlük kullanımda oluşan yıpranmalar için sorumluluk istemiyor. 316. madde ise kiracının kiralananı özenle kullanma yükümlülüğünü içeriyor. İki madde birlikte değerlendirildiğinde kiracının sorumluluk sınırı net biçimde ortaya çıkıyor.
KİRACI HANGİ DURUMLARDA SORUMLU TUTULUR?
Yargıtay kararı, kiracının ne zaman sorumlu olacağını açıkça gösteriyor. Bu çerçeveye giren durumlar arasında bilerek verilen zararlar yer alıyor. Duvarlara çizik atmak, eşyaları hor kullanıp kırmak ya da zarar vermek gibi şeyler kiracının sorumluluğunda yer alır. Bunlar dışında kalan eskime ve solmalar ev sahibinin sorumluluğuna giriyor.
YARGITAY KARARINDA HANGİ İFADELER YER ALDI?
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin içtihat kararındaki ifadeler de tartışmaya yön verdi. Karar metninde şu ifadelere yer verildi:
"Depozito bedeli alınmış olup, tahliye sırasında kiracının mecuru borçsuz ve hasarsız tahliye ederek boş, temiz, boyalı ve bakımlı bir şekilde teslim edilmesi şartıyla depozitonun kiracıya aynen iade edileceği belirtilmiştir. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu 316. maddesi hükmü uyarınca kiracı kiralananı tam bir özenle kullanmak ve aynı Kanunun 334. maddesi gereğince sözleşme sonunda aldığı hali ile kiralayana teslim etmekle yükümlüdür. Ancak, kiracı sözleşmeye uygun kullanma dolayısıyla oluşan eskime ve bozulmalardan sorumlu olmayıp münhasıran kötü kullanım nedeniyle oluşan zarar ve hasardan sorumludur."
ÖZENLİ KULLANIM KAVRAMI NEYE İŞARET EDİYOR?
Yargıtay kararında asıl konu "özenli kullanım" kavramı. Konutun özenli biçimde kullanılması koşuluyla tahliye aşamasında kiracının boya ve badana yapma yükümlülüğü ortaya çıkmıyor. Kanun, normalde olan aşınma ile yanlış kullanım sonucu olan aşınmayı ayırıyor. Boya zamanla solar, parke üstünde küçük çizikler oluşur ve renginde matlaşma görülebilir. Bunlar normal kullanımdan kaynaklanır.
