İkinci El Araç Alacaklar Dikkat: Araç Sicil Sorgusu Resmen Ücretli Oldu

Araç sahiplerini ilgilendiren yeni düzenleme Resmî Gazete'de yayımlandı ve yürürlüğe girdi. Noterlik Kanunu Yönetmeliği'ndeki değişiklik, araç sicil ve tescil sistemi veritabanından yapılacak sorgulamaları doğrudan etkiliyor.

Daha önce bazı durumlarda ücretsiz olan araç sorgulamaları artık işlem başına ücretli olacak. Bu değişiklik hem bireysel hem de kurumsal kullanıcıları kapsıyor.

ARAÇ SORGULAMA ÜCRETİ NE KADAR?

Yeni uygulamada, araç sicil ve tescil sorguları için her işlemde 2 TL sabit ücret alınacak.

Bu ücret her yıl yeniden değerleme oranına göre artırılacak.

HER SORGUDAN ÜCRET ALINACAK MI?

Her araç için yıl içinde yapılan ilk sorgu ücretsiz olacak. Bu istisna bireysel kullanıcılar için kolaylık sağlıyor.

Yıl içinde aynı araç için yapılan ikinci ve sonraki sorgulamalar ücretli olacak. Bu sistem, sık sorgulama yapan profesyonel kullanıcılar ile bireysel kullanıcılar arasında denge sağlıyor.

ARAÇ BAŞINA YILDA KAÇ ÜCRETSİZ SORGU YAPILABİLİR?

Yönetmeliğe göre, gerçek ve tüzel kişiler yıl içinde her araç için bir kez ücretsiz sorgu yapabiliyor. Bu hak araç bazında veriliyor.

Bir kullanıcı, farklı araçlar için yılda bir kez ücretsiz sorgu yapabiliyor. Aynı araç için yapılan ikinci ve sonraki sorgulamalarda ise 2 TL işlem ücreti alınacak.

KİMLER ÜCRETTEN MUAF OLACAK?

Yönetmelik kapsamında bazı kurumlar tamamen ücretten muaf tutuldu. Kamu kurumları ve belediyeler bu uygulamadan etkilenmeyecek.

Muafiyet kapsamındaki kurumlar şu şekilde sıralanıyor:

• Kamu kurum ve kuruluşları
• Belediyeler
• Resmi denetim ve düzenleme görevi yapan kurumlar

Bu muafiyet, kamu hizmetlerinin verimli şekilde yürütülmesini ve resmi süreçlerin aksamamasını amaçlıyor.

ARAÇ BİLGİSİNE ULAŞMAK İÇİN HANGİ ŞARTLAR ARANIYOR?

Yönetmelik, veri paylaşımında sadece ücret değil, kullanım amacı açısından da sınırlama getirdi. Araç bilgilerine erişmek isteyen kişi veya kurumların hukuki bir gerekçesi olması gerekiyor.

ÜCRET HER YIL ARTACAK MI?

Türkiye Noterler Birliği tarafından alınacak 2 TL işlem ücreti, her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenecek. Bu oran, Vergi Usul Kanunu kapsamında her yıl Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirleniyor.

DÜZENLEME HANGİ KANUNA DAYANIYOR?

Yeni uygulama, Noterlik Kanunu Yönetmeliği'ndeki değişiklikle hayata geçirildi. Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelik, Türkiye Noterler Birliği'ne araç sorgulamalarında işlem ücreti alma yetkisi verdi.

Düzenleme, Noterlik Kanunu'nun ilgili maddelerine göre hazırlandı. Yönetmelik değişikliği, mevcut yasal çerçevenin uygulamaya nasıl yansıdığını netleştirdi.

VATANDAŞLAR HANGİ AMAÇLARLA SORGU YAPABİLİR?

Düzenleme kapsamında vatandaşların araç sorgusu yapabileceği başlıca durumlar şu şekilde sıralanıyor:

• Aracını satın almayı düşündüğü ikinci el bir aracın geçmişini kontrol etmek
• Trafik kazası gibi olaylarda karşı taraf aracının bilgilerini doğrulamak
• Hukuki süreçlerde delil olarak araç bilgisi sunmak
• Kendi aracına ilişkin sicil bilgilerini güncel olarak görmek
• Miras paylaşımında ilgili araçların durumunu sorgulamak

Bu durumların hepsi, hak tesisinin, kullanımının veya korunmasının kapsamında olduğu için yönetmelik şartlarını karşılıyor.

ARAÇ SORGULAMALARINI HANGİ KURUMLAR YAPABİLECEK?

Yeni dönemde araç sorgulamaları noterler aracılığıyla yapılacak. Vatandaşlar doğrudan veritabanına erişemeyecek, sorgular noterler üzerinden yapılmaya devam edecek.

Türkiye Noterler Birliği, sorgu işlemlerinin koordinasyonu ve ücret tahsilatından sorumlu olacak. Belediye ve kamu kurumları ise kendi sistemleri üzerinden ücretsiz sorgu yapmaya devam edecek.

DÜZENLEMENİN GETİRDİĞİ KORUMA NEDİR?

Yeni yönetmelik, araç verilerinin daha kontrollü paylaşılmasını ve sistemin daha düzenli çalışmasını amaçlıyor. Sorgulama amacının hukuki bir gerekçeye dayanması zorunluluğu, kişisel verilerin korunması için önemli bir adım olarak görülüyor ve kötü amaçlı sorgulamaların önüne geçilmesini ve veritabanının amacına uygun şekilde kullanılmasını sağlamayı hedefliyor. Düzenleme, hem bireysel hak sahiplerinin korunması hem de sistemin sürdürülebilir işleyişi için bir denge kuruyor. Sorgulama amacının hukuki bir gerekçeye dayanması zorunluluğu, kişisel verilerin korunması için önemli bir adım olarak görülüyor ve gereksiz sorgulamaların önüne geçmeyi ve veritabanının amacına uygun şekilde kullanılmasını sağlamayı amaçlıyor.

ARAÇ SAHİPLERİ İÇİN UYGULAMA NE ANLAMA GELİYOR?

Araç sahipleri için yeni uygulama günlük yaşamda büyük bir değişiklik getirmiyor. Yıl içinde araç başına bir ücretsiz sorgu hakkı, vatandaşların temel ihtiyaçlarını karşılamaya yeterli.

İkinci el araç alacaklar veya hukuki süreçte sorgu yapması gerekenler için ek 2 TL'lik ücret düşük bir maliyet. Ancak, çok sayıda araç sorgusu yapan emlak danışmanları, oto galericileri ve sigorta acenteleri için toplam maliyet daha önemli olabilir.

İKİNCİ EL ARAÇ ALIRKEN SORGU NEDEN ÖNEMLİ?

İkinci el araç piyasasında sorgu yapmak, alıcılar için bir koruma sağlıyor. Aracın geçmişindeki kazalar, hasar kayıtları, hacizler ve rehinler sorgu ile öğrenilebiliyor.

Yeni düzenleme sayesinde ikinci el araç alacaklara yıllık ücretsiz sorgu hakkı vererek temel kontrolün ücretsiz yapılmasını sağlıyor. Detaylı veya tekrar eden sorgular için ise 2 TL ücret alınacak.

Aracın geçmişi sorgulanmadan alınan araçlarda ileride beklenmedik sorunlar çıkabiliyor. Bu yüzden uzmanlar, ikinci el alımlarda mutlaka noter üzerinden sorgu yapılmasını öneriyor.