İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı koordinasyonundaki dosyada tedbir uygulanan firmalardan ikisinin Eskişehir bağlantısı öne çıkıyor. Bursa merkezli Hastavuk, kuluçka ve yetiştirme faaliyetlerinin önemli bölümünü Sivrihisar ilçesindeki noktalarda yürütüyor. Sakarya merkezli Şenpiliç'in ise ülke geneline yayılan şube ağı içinde Eskişehir de yer alıyor.
Listede adı geçen Gedik Piliç'in merkezi Uşak'ta bulunuyor markanın Eskişehir'deki varlığı ise bayilik ve satış ağıyla sınırlı. Eskişehir'de tesis düzeyinde üretim bağlantısı bulunan iki firma, Hastavuk ve Şenpiliç olarak öne çıkıyor.
Hastavuk'un Sivrihisar'daki tesisleri nerede?
Şirketin kurumsal kayıtlarına göre Sivrihisar'daki üretim noktaları bu yerlerde bulunuyor:
- Paşakadın
- Kertek
- Kepen
- Havaalanı
- Yeşilköy
- Yeniköy
- Ümraniye
- Gülçayır
Soruşturmada ne olmuştu?
Soruşturmanın genel çerçevesi, Adalet Bakanı Akın Gürlek'in açıklamasıyla duyurulmuştu. Sekiz kentte eş zamanlı baskınlar yapılmış, aramalar ve el koyma işlemleri gerçekleştirilmiş, 32 kişi hakkında gözaltı kararı uygulanmıştı. Sürece Rekabet Kurumu, MASAK ve Piyasa Gözetimi ve Denetimi Genel Müdürlüğü teknik destek veriyor.
Gürlek açıklamasında, "Milletimizin temel gıda tedarik zincirinin kesintiye uğramaması ve ticari faaliyetlerin hukuka uygun, şeffaf ve denetlenebilir şekilde sürdürülebilmesi amacıyla soruşturma kapsamındaki 13 şirkete denetim kayyımı atanmıştır" ifadesini kullanmıştı.
Kayyum atanan 13 şirket hangi illerde?
Tedbir uygulanan firmaların merkezleri ve üretim üsleri ülkenin batısında geniş bir coğrafyaya dağılıyor. Şirket kayıtlarına ve sektör kaynaklarına göre il dağılımı şöyle:
- Hastavuk: Bursa (merkez) + Eskişehir/Sivrihisar (üretim tesisleri)
- Şenpiliç: Sakarya (merkez), Eskişehir dahil 12 ilde şube
- Banvit: Balıkesir/Bandırma
- Erpiliç: Bolu
- Akpiliç: Bolu
- Keskinoğlu: Manisa/Akhisar
- Lezita: İzmir
- Bakpiliç: Ankara (Polatlı-Beypazarı)
- Aypi: Samsun/Bafra
- Gedik Piliç: Uşak/Eşme
- Bupiliç: Balıkesir/Bandırma (kayıtlı adres)
- Aspiliç: Sakarya/Kaynarca (kayıtlı adres)
Sivrihisar'daki üretim ve istihdam etkilenecek mi?
Soruşturmada tercih edilen denetim kayyımı modelinde şirket yönetimleri görevde kalıyor; atanan kayyımlar karar ve işlemleri gözetleyip raporluyor. Bu nedenle Sivrihisar'daki kuluçkahane ve yetiştirme noktalarında üretim, sevkiyat ve istihdam kesintisiz sürüyor.
Tavukçuluk Sivrihisar ekonomisinde nasıl bir yer tutuyor?
Sivrihisar ekonomisinde kümes hayvancılığı yem bitkisi üretimi, nakliye ve soğuk zincir hizmetleriyle birlikte geniş bir yan sektör ağını besliyor. İlçedeki üretim noktalarında çalışanların yanı sıra sözleşmeli yetiştiricilik modeliyle firmalara civciv büyüten köy işletmeleri de zincirin parçası konumunda. Bu yapı nedeniyle dosyanın seyri, yalnızca şirket merkezlerini değil ilçe ekonomisini de ilgilendiriyor.
Eskişehir genelinde tavukçuluk, süt ve besi hayvancılığıyla birlikte kırsal istihdamın ana kollarından birini oluşturuyor.
Süreç nasıl ilerleyecek?
Operasyonun gerekçesini, fiyatların piyasa koşullarının ötesinde yönlendirildiği değerlendirmesi oluşturuyor. Tavuk eti, kırmızı ete kıyasla erişilebilir fiyatıyla hanelerin temel protein kaynağı olduğundan, dosyanın seyri Eskişehir'deki market fiyatları açısından da izlenecek başlıklar arasında.
Gözaltındaki şüphelilerin ifade işlemleri sürüyor; aralarında tedbir uygulanan şirketlerin üst düzey yöneticilerinin de bulunduğu aktarılıyor. Kayyum raporları ve mali incelemelerin ardından dosyanın kapsamının netleşmesi bekleniyor. Şüpheliler hakkındaki iddialar yargı kararıyla kesinleşene dek masumiyet karinesi geçerliliğini koruyor.
