Akaryakıtta zam dalgası devam ediyor. Benzine gelen artışın ardından bu kez motorin için tarih ve tutar netleşti. Sektör kaynaklarının aktardığı bilgiye göre motorinin litre fiyatına 6,62 lira zam yapılacak.
Artışın 15 Eylül Salı günü pompaya yansıması bekleniyor. Uygulama, akaryakıt fiyat değişikliklerinde alışıldığı gibi gece 00.01 itibarıyla devreye girecek.
Zammın gerekçesi olarak uluslararası piyasalardaki hareketlilik gösteriliyor. Brent petrolün varil fiyatı 110 dolar sınırına dayanmış durumda. Motorinin uluslararası ton fiyatı ise 1.498 dolar seviyesinde işlem görüyor.
ZAM SONRASI İL İL MOTORİN FİYATLARI
12 Eylül itibarıyla motorinin litre fiyatı İstanbul Avrupa Yakası'nda 89,01 lira, Anadolu Yakası'nda 88,87 lira seviyesinde bulunuyor. Ankara'da fiyat 90,16 lira, İzmir'de ise 90,43 lira olarak uygulanıyor.
Beklenen 6,62 liralık artış bu rakamlara eklendiğinde ortaya şu tablo çıkıyor:
İstanbul Avrupa: 95,63 TL
İstanbul Anadolu: 95,49 TL
Ankara: 96,78 TL
İzmir: 97,05 TL
Hakkari: 98,50 TL
Rakamlar mevcut fiyatlar üzerinden hesaplanan öngörüleri gösteriyor. Dağıtım şirketine ve istasyonun bulunduğu ilçeye göre kuruş bazında farklılık oluşabiliyor. Doğu illerinde nakliye maliyeti nedeniyle fiyatlar batıya göre daha yüksek seyrediyor.
DEPO HESABI NE DİYOR?
Zammın sürücüye yansıması araç tipine göre değişiyor. 50 litrelik bir depoyu tam dolduran sürücü, salı gününden itibaren aynı işlem için 331 lira daha fazla ödeyecek.
60 litrelik depoya sahip araçlarda fark 397 liraya çıkıyor. Ticari araçlarda kullanılan 100 litrelik depolarda ise tek dolumdaki artış 662 lirayı buluyor.
Motorin ağırlıklı olarak ticari taşımacılıkta ve tarımda kullanılıyor. Bu nedenle fiyat değişimi nakliye maliyetleri üzerinden gıda ve tüketim ürünlerine de yansıyabiliyor.
ON GÜNDE ÜÇÜNCÜ ZAM
Motorin artışı, kısa bir zaman diliminde gelen üçüncü fiyat hareketi olacak. 4 Eylül'de benzine 2,57 lira zam yapılmıştı. 12 Eylül Cumartesi gecesi ise benzine 3,20 lira daha eklendi.
Son artışla birlikte benzinin litre fiyatı tüm illerde 80 liranın üzerine çıktı. İstanbul'da fiyat 80,12 lira, Ankara'da 81,25 lira, İzmir'de 81,52 lira olarak uygulanıyor. Doğu illerinde rakam 82,88 liraya ulaştı.
Motorin için beklenen 6,62 liralık artış, bu üç zam arasında tutar bakımından en yüksek olanı konumunda bulunuyor.
FİYATLARI YUKARI İTEN ÜÇ BAŞLIK
Küresel petrol piyasasındaki yükselişin arkasında birden fazla etken bulunuyor. ABD ile İran arasında yeniden başlayan karşılıklı misillemeler, arz endişelerini artırdı.
Gerilimin en somut etkisi Hürmüz Boğazı'nda görülüyor. Bölgedeki gemi trafiğinin azalması, dünya ham petrol sevkiyatının önemli bir bölümünün geçtiği hattı aksattı.
Ukrayna'nın Rus rafinerilerine yönelik saldırıları da rafine ürün arzını baskılıyor. Bu durum özellikle motorin gibi damıtılmış ürünlerin fiyatını ham petrolden daha hızlı yukarı çekiyor.
Brent petrol 11 Eylül sabahı 108,44 dolardan işlem gördü. ABD tipi ham petrol WTI ise 103,17 dolar seviyesinde bulunuyordu.
POMPA FİYATI NASIL OLUŞUYOR?
Türkiye'de akaryakıt fiyatı üç ana kalemden oluşuyor. Bunlar uluslararası ürün fiyatı, döviz kuru ve vergiler olarak sıralanıyor.
Ürün fiyatı, Akdeniz piyasasındaki motorin ve benzin kotasyonlarına göre belirleniyor. Bu fiyat dolar cinsinden olduğu için kurdaki her hareket pompaya doğrudan yansıyor.
Vergi tarafında ise Özel Tüketim Vergisi ve Katma Değer Vergisi bulunuyor. ÖTV maktu bir tutar olarak uygulanıyor ve yılda iki kez üretici fiyat endeksi oranında güncelleniyor.
