Eskişehir'in Odunpazarı semti, rengarenk Osmanlı evleri, Kengo Kuma tasarımı Odunpazarı Modern Müze (OMM), 16. yüzyıldan kalma Kurşunlu Külliyesi ve Lületaşı Müzesi ile öne çıkan bir gezi rotası sunuyor. Balmumu heykeller ve çağdaş cam sanatı da bölgeyi "Eskişehir gezilecek yerler" arayanların ilk durağı yapıyor.
RENKLİ OSMANLI EVLERİ
Odunpazarı denince akla ilk gelen, dar sokaklara sıralanmış rengarenk tarihi evler oluyor. Söz konusu yapılar, Eskişehir'in ilk yerleşim alanında, 19. yüzyıl Osmanlı sivil mimarisinin örnekleri olarak yükseliyor. Çoğu iki ya da üç katlı olan evler, cumbalı çıkmaları ve ahşap işçilikleriyle dikkat çekiyor. Üst katların sokağa doğru taşması, dar yolların daha da samimi görünmesini sağlıyor. Pastel ve canlı tonlara boyanan cepheler, fotoğraf tutkunlarının da gözdesi. Bölgenin bu özgün dokusu, Odunpazarı evlerinin UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne girmesini sağladı. Evlerin alt katlarında genellikle taş, üst katlarında ahşap kullanılması, dönemin yapı geleneğini yansıtıyor. Restore edilen evlerin bir bölümü bugün butik otel, kafe ve atölye olarak kullanılıyor. Böylece tarihi yapılar hem korunuyor hem de günlük yaşamın içinde kalmayı sürdürüyor.
ODUNPAZARI MODERN MÜZE (OMM) NEDEN ÖZEL?
Tarihi dokunun ortasında yükselen Odunpazarı Modern Müze, semte çağdaş bir soluk getiriyor. Dünyaca ünlü Japon mimar Kengo Kuma ve ekibinin tasarladığı müze, 8 Eylül 2019'da kapılarını açtı. Yaklaşık 4.500 metrekarelik yapı, üst üste istiflenmiş ahşap kütüklerden oluşan cephesiyle hemen tanınıyor. Tasarım, Odunpazarı'nın ahşap ticaretine dayanan geçmişinden, Osmanlı kubbe mimarisinden ve geleneksel Japon yapı sanatından izler taşıyor. İçeride çağdaş sanatın güncel örnekleri, değişen sergilerle ziyaretçiyle buluşuyor. OMM, kısa sürede Eskişehir'in en çok ziyaret edilen mekanlarından biri haline geldi. Müzeye ilişkin güncel sergi ve ziyaret bilgilerine OMM'nin resmi sayfasından ulaşmak mümkün.
KURŞUNLU KÜLLİYESİ VE TARİHİ
Odunpazarı'nın simgesi olan Kurşunlu Külliyesi, beş yüzyılı aşan geçmişiyle bölgeye damga vuruyor. Yapı topluluğu, Osmanlı vezirlerinden Çoban Mustafa Paşa tarafından 16. yüzyılın ilk çeyreğinde, 1517-1525 yılları arasında inşa ettirildi. Yapı topluluğu cami, şadırvan, mevlevihane, tabhane, imaret ve sıbyan mektebi gibi bölümleriyle dönemin sosyal yaşamını tek bir alanda yansıtıyor. Adını kurşun kaplı kubbesinden alan caminin akustiği ve duvarlarında kullanılan Horasan harcı, gezginlerin ilgisini çekiyor. Avlusundaki yeşillik ve sessiz atmosfer, külliyeyi günün her saatinde huzurlu bir durağa dönüştürüyor. Yapı, hem ibadet hem de kültür mekanı olarak canlılığını koruyor.
LÜLETAŞI VE EL SANATLARI
Eskişehir'i dünyada özel kılan değerlerin başında lületaşı geliyor. Beyaz, yumuşak ve işlenmeye elverişli bu taş, ticari olarak yalnızca Eskişehir çevresinde çıkarılıyor. Geleneksel olarak pipo yapımında kullanılan lületaşı, ustaların elinde ince işçilikli eserlere dönüşüyor. Kurşunlu Külliyesi içinde 2008'de açılan Lületaşı Müzesi, bu mirası onlarca sanatçının yüzlerce eseriyle sergiliyor. Hemen yakındaki Atlıhan El Sanatları Çarşısı ise lületaşı, cam ve ahşap ürünlerin bir arada bulunduğu tarihi bir alışveriş noktası. Çarşı, hem hediyelik arayanlar hem de el sanatlarını yerinde görmek isteyenler için ideal.
BALMUMU VE CAM MÜZELERİ
Odunpazarı'nın müze çeşitliliği, lületaşıyla sınırlı kalmıyor. Prof. Dr. Yılmaz Büyükerşen'in katkılarıyla kurulan Balmumu Heykeller Müzesi, tarihi ve kültürel kişilikleri gerçeğine yakın heykellerle ziyaretçiyle buluşturuyor. Müzede Atatürk ve silah arkadaşlarına ait heykeller özel bir ilgi görüyor. Bölgedeki bir diğer durak ise 2007'de açılan Çağdaş Cam Sanatları Müzesi. Burada 70'i aşkın sanatçının imzasını taşıyan, camdan üretilmiş yüzü aşkın eser sergileniyor. İki müze de Odunpazarı gezisini sanat ağırlıklı zenginleştiren noktalar arasında.
ODUNPAZARI NASIL GEZİLİR?
Odunpazarı, baştan sona yürüyerek keşfedilebilen bir semt. Tarihi evler, müzeler ve külliye birbirine yakın olduğu için yarım günde temel rotayı tamamlamak mümkün. Sokak aralarındaki kafeler ve hediyelik dükkanları, gezginlere mola noktaları sunuyor. Eskişehir şehir merkezine yürüme mesafesindeki bölge, tramvay ve otobüs hatlarıyla da kolayca ulaşılabiliyor. Hafta sonları kalabalıklaşan semt, fotoğraf çekmek isteyenler için sabah saatlerinde daha sakin. Bölgeyi gezdikten sonra Porsuk Çayı kıyısına ya da Eskişehir'in diğer gezi noktalarına yönelmek de mümkün. Odunpazarı'nı planlı gezmek isteyenler, müzelerin güncel ziyaret saatlerini önceden kontrol edebilir. Geleneksel el sanatlarından çağdaş sanata uzanan bu rota, Eskişehir gezisinin en doyurucu bölümlerinden birini oluşturuyor.
SIKÇA SORULAN SORULAR
Odunpazarı'nda mutlaka görülmesi gereken yerler neler? Renkli Osmanlı evleri, Odunpazarı Modern Müze, Kurşunlu Külliyesi, Lületaşı Müzesi ve Balmumu Heykeller Müzesi öne çıkan duraklar.
Odunpazarı Modern Müze'yi kim tasarladı? Müze, Japon mimar Kengo Kuma ve ekibi tarafından tasarlandı ve 8 Eylül 2019'da açıldı.
Odunpazarı kaç saatte gezilir? Temel rota, mekanların birbirine yakınlığı sayesinde yaklaşık yarım günde gezilebiliyor.
